หมู่บ้านวัฒนธรรมผู้ไท สืบสานภูมิปัญญาการรักษาโรคด้วยพิธีกรรมเหยาที่มีมาตั้งแต่บรรพบุรุษ ปลูกฝังค่านิยมตามแบบฉบับชาวผู้ไท เอกลักษณ์ที่พบเห็นได้จากบ้านม่วงไข่

ธรรมชาติที่อุดมสมบูรณ์ แหล่งภาพเขียนสีโบราณ และภูเขาหินปูนที่โอบล้อมรอบหมู่บ้าน ทำให้บรรยากาศดูสวยงามและน่าประทับใจ ที่นี่เหมาะสำหรับผู้ที่ชื่นชอบการท่องเที่ยวเชิงธรรมชาติและวัฒนธรรม

ชุมชนเกษตรปลอดสารพิษ ลด ละ เลิก การใช้สารเคมีกับพืชผลทางการเกษตร สู่การรวมตัวก่อตั้งกลุ่มเกษตรอินทรีย์เพื่อจุดมุ่งหมายหลักให้คนในชุมชนสามารถอยู่ได้อย่างพอมี พอกิน พอใช้ จากรายได้ในภาคการเกษตร และสนับสนุนให้ชุมชนปลอดจากสารเคมีทุกชนิดในการทำเกษตรกรรม 

ชุมชนปกาเกอะญอ กับการเปลี่ยนแปลงด้านพื้นที่ทำกิน วิถีชุมชนและทรัพยากรทางธรรมชาติที่อุดมสมบูรณ์

ชุมชนจัดตั้งใหม่โดยหน่วยงานรัฐในท้องถิ่น เป็นชุมชนชาติพันธุ์ที่แสดงให้เห็นถึงวิถีชีวิตและวัฒนธรรมที่โดดเด่นของชาติพันธุ์ตนเอง รวมถึงการรวมกลุ่มจัดตั้งวิสาหกิจชุมชนจักสานบ้านคลองโอน เพื่อการอนุรักษ์และสืบทอดภูมิปัญญา

ชุมชนย่านเศรษฐกิจ

หมู่บ้านป่าห้าม ชุมชนเก่าแก่ชุมชนหนึ่งในตำบลเขาเจียก ที่ยังคงสืบสานขนบธรรมเนียมประเพณี และวิถีชีวิตตามวิถีทางความเชื่อดั้งเดิม 

เป็นที่ตั้งขององค์การบริหารส่วนตำบลโป่งน้ำร้อน มีแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตร และมีประชากรชาติพันธุ์ไทดำ มีบ้านไม้เก่าชั้นเดียวและสองชั้น

สามแพร่ง อดีตที่ตั้งวังที่ประทับของเจ้านาย 3 พระองค์ที่มีบทบาทสำคัญต่อราชสำนักสยามในยุครัตนโกสินทร์ตอนกลาง ก่อนแปรเปลี่ยนเป็นย่านชุมชนใจกลางเมืองที่มีความเจริญสูงสุดเป็นแห่งแรก ๆ ในยุคพัฒนาประเทศ จนได้รับขนานนามว่าเป็นย่านการค้าตะวันตกแห่งแรกของกรุงเทพฯ