บ้านวาเล่ย์เหนือเป็นชุมชนที่โดดเด่นด้วยการผสมผสานระหว่างธรรมชาติที่สวยงาม วัฒนธรรมท้องถิ่นที่มีเอกลักษณ์ และการพัฒนาเศรษฐกิจที่ยั่งยืนผ่านการทำเกษตรอินทรีย์ ชุมชนนี้มีผลิตภัณฑ์ท้องถิ่นซึ่งได้รับการยอมรับในวงกว้าง ผลิตภัณฑ์เหล่านี้ไม่เพียงแต่สะท้อนถึงความสามารถในการพัฒนาเศรษฐกิจของชุมชน แต่ยังแสดงถึงความเคารพและรักษาสิ่งแวดล้อมในท้องถิ่นให้ยืนยง

บ้านท่าเลน ที่ตั้งชุมชนประมงอันเงียบสงบ หาอยู่หากินและสร้างรายได้ ด้วยการทำประมงชายฝั่งร่วมกับการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมของพื้นที่ป่าชายเลนอันเป็นทรัพย์สมบัติของชุมชนสู่การพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงนิเวศที่ได้รับยกย่องว่าเป็นเส้นทางพายเรือคายัคที่ดีที่สุดแห่งหนึ่งของโลก

สวนกง ชุมชนชาวประมงที่รักและหวงแหนทรัพยากรท้องถิ่น มีการอนุรักษ์และฟื้นฟูทรัพยากรทะเลอ่าวไทย สภาพแวดล้อมทางทะเลให้คงความอุดมสมบูรณ์และคืนความสมดุลของระบบนิเวศ ดูหลำ ฟังเสียงปลา วิถีชีวิตภูมิปัญญาการทำประมง มรดกอันล้ำค่าที่ได้รับการถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษเพื่อใช้ในการหาอยู่หากิน 

บ้านห้วยมะซางมีจุดเด่นด้านการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ โดยเฉพาะการจัดการป่าต้นน้ำและการสร้าง "หัวน้ำหมู่บ้าน" ซึ่งช่วยฟื้นฟูระบบนิเวศและลดปัญหาภัยแล้งอย่างได้ผล ชุมชนยังเป็นต้นแบบของ "ชุมชนปลอดการเผา" ที่มีบทบาทสำคัญในการลดปัญหาหมอกควันในพื้นที่สูง นอกจากนี้ บ้านห้วยมะซางยังมีผลิตภัณฑ์เด่น คือ กระเป๋าผ้าปักลายชนเผ่าลาหู่ ซึ่งเป็นงานหัตถกรรมที่สะท้อนอัตลักษณ์วัฒนธรรม

บ้านห้วยน้ำนัก ชุมชนกลุ่มชาติพันธุ์ปกาเกอะญอที่มีวิถีชีวิตพึ่งพาอาศัยทรัพยากรธรรมชาติทั้งในการเพาะปลูก การลงหลักปักฐานในพื้นที่ สภาพแวดล้อมที่มีความอุดมสมบูรณ์ และการเปลี่ยนแปลงเชิงพื้นที่กับสิทธิในการครอบครองและใช้ประโยชน์ในที่ดินทำกิน นำไปสู่การเปลี่ยนแปลงด้านการประกอบอาชีพ วิถีชีวิต และระบบสังคมที่มีผลกระทบต่อวัฒนธรรมดั้งเดิม

เหล่าสำราญ เป็นชุมชนชาติพันธุ์ภูไทที่ยังคงรักษาอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมไว้ทั้งการแต่งกายพื้นเมือง การฟ้อนภูไท และประเพณีผีฟ้า วิถีชีวิตของชาวบ้านส่วนใหญ่ยังคงยึดการเกษตรแบบผสมผสานเป็นหลัก โดยใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างรู้คุณค่า มีการจัดตั้งกลุ่มต่าง ๆ เช่น กลุ่มแม่บ้าน กลุ่มออมทรัพย์ และกลุ่มอนุรักษ์วัฒนธรรม เพื่อส่งเสริมการพัฒนาชุมชนอย่างยั่งยืน

บ้านเคาะทีโค๊ะ เป็นชุมชนกะเหรี่ยงตั้งอยู่ในเขตตามลุ่มน้ำ หุบเขาของดอยเบอบาตู กลางป่าที่ล้อมรอบไปด้วยธรรมชาติที่อุดมสมบูรณ์ ตามแนวเทือกเขาถนนธงชัย

บางสระเก้าชุมชนที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวในด้านวัฒนธรรมและวิถีชีวิตของชาวบ้านที่ยังคงรักษาและสืบทอดประเพณีท้องถิ่นที่มีคุณค่า ชุมชนแห่งนี้มีจุดเด่นที่สะท้อนถึงการใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างยั่งยืน การผลิตสินค้าท้องถิ่นที่มีคุณภาพ และกิจกรรมท่องเที่ยวที่สะท้อนถึงวิถีชีวิตดั้งเดิมของชุมชน

สัมผัสวิถีชีวิตชุมชนการเกษตร แหล่งปลูกผลไม้คุณภาพของภาคตะวันออก ท่ามกลางสวนทุเรียน เงาะ มังคุด และลองกองที่เขียวชอุ่มตลอดปี ด้วยภูมิประเทศที่อุดมสมบูรณ์ มีลำคลองธรรมชาติไหลผ่านและระบบจัดการน้ำอย่างเป็นระบบ ชุมชนแห่งนี้จึงเป็นแหล่งผลิตไม้ผลสำคัญ และเป็นต้นแบบของการดำรงชีวิตอย่างพึ่งพาธรรมชาติ ณ บ้านคลองน้ำเป็น

บ้านช่องกุ่ม หมู่ที่ 1 เป็นชุมชนที่เข้มแข็ง มีป่าชุมชนขนาด 32 ไร่ ที่ชาวบ้านร่วมกันดูแล อนุรักษ์ภาษาท้องถิ่น "ภาษาช่องกุ่ม" และใช้ทรัพยากรธรรมชาติ เช่น เห็ด หน่อไม้ ในการดำรงชีวิตและสร้างรายได้ สะท้อนวิถีชีวิตเรียบง่ายใกล้ธรรมชาติ

ภูมิปัญญาท้องถิ่น โดยเฉพาะการผลิตและอนุรักษ์กลองบานอ ซึ่งเป็นเครื่องดนตรีพื้นบ้านที่นิยมใช้ตีให้จังหวะในการแข่งขันและงานประเพณีของชาวไทยมุสลิมในพื้นที่

ชุมชนบ้านทีจอชี มีจุดเด่นในการดำรงชีวิตอย่างยั่งยืนโดยพึ่งพาธรรมชาติ และยังคงรักษาวัฒนธรรมปกาเกอะญอดั้งเดิมไว้ได้อย่างเข้มแข็ง ชุมชนมีความสามัคคีสูง มีผู้นำท้องถิ่นที่ได้รับการยอมรับ และใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่นในการดำเนินชีวิต