บ้านเคาะทีโค๊ะ เป็นชุมชนกะเหรี่ยงตั้งอยู่ในเขตตามลุ่มน้ำ หุบเขาของดอยเบอบาตู กลางป่าที่ล้อมรอบไปด้วยธรรมชาติที่อุดมสมบูรณ์ ตามแนวเทือกเขาถนนธงชัย

บ้านนาขุนแสนเป็นชุมชนไทยวนเก่าแก่ในพื้นที่จังหวัดราชบุรีที่มีประวัติศาสตร์ยาวนาน และตั้งอยู่บนพื้นที่อันอุดมสมบูรณ์ แหล่งปลูกส้มโอขาว ซึ่งเป็นพืชเศรษฐกิจสร้างรายได้ ทั้งยังมีวัฒนธรรมและผลิตภัณฑ์ชุมชนที่เป็นเอกลักษณ์และเป็นมรดกทางภูมิปัญญาของชาวไทยวน คือ ผ้าจก ซึ่งเป็นรากเหง้าของชาวบ้านนาขุนแสน

ยะพอรักษ์ช้าง เคียงธรรมชาติ สืบวัฒนธรรมปกาเกอะญอ คำขวัญของชุมชนชาวปกาเกอะญอที่ยังอนุรักษ์วัฒนธรรม วิถีชีวิตผูกพันกับธรรมชาติ และช้าง

บ้านแม่นิลตั้งอยู่ในโครงการพัฒนาพื้นที่สูง "โครงการหลวงแม่สอง" ในเขตพื้นที่ชุมชนมีน้ำตกหลายจุด เช่น น้ำตกแม่นิลคี น้ำตกชาวดอย และน้ำตกแม่ระเมิง เป็นแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติที่สวยงาม

บ้านหนองสระ เดิมเป็นเนินที่มีหนองน้ำ ชาวบ้านได้พัฒนาขุดลอกไว้ใช้ประโยชน์ จนกลายเป็นที่มาของชื่อหมู่บ้าน และยังเป็นพื้นที่มีความอุดมสมบูรณ์ เหมาะแก่การเกษตรและมีน้ำใช้ตลอดปี

ศาลหลักเมืองเป็นศูนย์กลางความเชื่อ มีการประกอบพิธีการเซ่นไหว้ผีปู่ย่า และการประกอบพิธีกรรมทางศาสนาตามความเชื่อของชาวเหนือที่ยังคงสืบสานมาจนถึงปัจจุบัน

วิถีชีวิตชุมชนชาติพันธุ์ปกาเกอะญอที่ยังคงรักษาขนบธรรมเนียมดั้งเดิม ปลูกข้าวพันธุ์พื้นเมือง ท่ามกลางสภาพภูมิประเทศที่เป็นภูเขาสูงและห่างไกล ชาวบ้านดำรงชีวิตเรียบง่าย พึ่งพาทรัพยากรธรรมชาติอย่างสมดุล

การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะการบริหารจัดการป่าชุมชนที่มีพื้นที่กว่า 1,000 ไร่ ซึ่งชาวบ้านร่วมกันดูแล ฟื้นฟู และใช้ประโยชน์อย่างเหมาะสม อีกทั้งยังเป็นแหล่งอาหารและสมุนไพรพื้นบ้านที่สำคัญ ด้วยความร่วมมือระหว่างชุมชนและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และเป็นตัวอย่างของการพัฒนาที่ยั่งยืนควบคู่กับการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมอย่างเป็นรูปธรรม

ชุมชนตลาดปากท่อเป็นชุมชนที่มีค่าครองชีพที่ต่ำ มีโรงเรียนใกล้พื้นที่ มีรถรับส่งไปยังตัวเมืองจังหวัดราชบุรีและจังหวัดใกล้เคียง มีสถานที่ในการดําเนินพิธีทางศาสนา อีกทั้งอัตราการเกิดอาชญากรรมต่ำ มีโรงพยาบาลปากท่ออยู่ใกล้เคียงและมีเทศบาลอยู่ใกล้ชุมชน จึงทําให้การใช้ชีวิตในพื้นที่มีความครบครันในการดํารงชีวิต

ชุมชนมีป่าชุมชนบ้านทุ่งหลวง ตั้งอยู่ใกล้ศูนย์ศึกษาพัฒนาห้วยทรายฯ ซึ่งเป็นศูนย์กลางการเรียนรู้ด้านเกษตรกรรม การพัฒนาที่ยั่งยืน และการพึ่งพาตนเอง ชาวบ้านได้รับการฝึกอบรม และน้อมนำแนวคิด เศรษฐกิจพอเพียง ไปปรับใช้จริงในชีวิตประจำวัน

ห้วยปูแกง (บ้านแม่ขมุน้อย) เป็นชุมชนที่รักษาวิถีชีวิตดั้งเดิมและวัฒนธรรมท้องถิ่นได้เป็นอย่างดี มีการทอผ้าด้วยมือและงานฝีมือท้องถิ่นที่โดดเด่น เป็นแหล่งท่องเที่ยวที่ใส่ใจอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ชุมชนช่วยกันดูแลรักษาความสะอาดพร้อมทั้งยังมีทัศนียภาพงดงาม จึงเป็นตัวอย่างการพัฒนาการท่องเที่ยวที่ส่งเสริมเศรษฐกิจชุมชนควบคู่กับการรักษาวัฒนธรรมและธรรมชาติได้อย่างกลมกลืน

เค่ง (Qeej) หรือแคนม้ง ดนตรีชาติพันธ์ุที่ส่งต่อจากรุ่นสู่รุ่นใช้ในพิธีกรรมที่มีความเฉพาะ และผ้าทอใยกัญชง เส้นใยธรรมชาติ ที่คู่ควรแก่การศึกษาและเรียนรู้จากหมู่บ้านนี้