หนึ่งในหมู่บ้านที่มีวัฒนธรรมและกลุ่มชาวกะซองมากที่สุดในบรรดาสี่หมู่บ้านของตำบลด่านชุมพล

ชุมชนสมอเอก ได้ตระหนักถึงความสำคัญของแนวความคิดเรื่องการพึ่งตนเองและการช่วยเหลือกันตามหลักมุสลิมเป็นหลัก เกิดแนวคิดการก่อตั้งศูนย์เรียนรู้เพื่อการพัฒนาเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตคนในชุมชน สามารถดำรงอยู่ได้ด้วยการพึ่งตนเอง

ชุมชนเมือง ชุมชนเข้มแข็ง

ชุมชนไตหย่า บ้านน้ำบ่อขาว มีจุดเด่นในด้านการทำนากก และการทำเสื่อกก หรือสาดไตหย่า ซึ่งถือเป็นอาชีพดั้งเดิมของชาวไตหย่านับตั้งแต่ที่อพยพเข้ามาอาศัยอยู่ในประเทศไทย 

 อู่น้ำอู่ข้าว ลุ่มแน่น้ำสายบุรี

ชุมชนภูไทบ้านนาโด่ ที่นับถือผีและนับถือศาสนาพุทธไปพร้อมๆ กัน โดยความเชื่อเรื่องผีของชาวบ้านนั้นมีมาตั้งแต่บรรพบุรุษ ทำให้ประเพณีหรือพิธีกรรมในหมู่บ้านส่วนใหญ่จะเป็นเกี่ยวกับผี

ชุมชนเกษตรกรรมที่ทำนาเป็นอาชีพหลักและมีการรวมกลุ่มทำอาชีพเสริมคือ การทอผ้า ที่มีชื่อเสียงอย่างผ้าไหมลายสร้อยดอกหมาก

ทิวเขาเทือกเขาผีปันน้ำตะวันตก ลำห้วยโป่งนอกและลำห้วยสลกที่ไหลผ่านชุมชน

สวนพฤกษชาติเป็นสถานที่ศึกษาธรรมชาติ และดูปูหายาก

บ้านทุ่งคาพะเนียงแตกเป็นชุมชนชาวจีนที่อพยพเข้ามาตั้งถิ่นฐานเพื่อประกอบอาชีพทำเหมืองแร่ดีบุก สภาพแวดล้อมชุมชนในปัจจุบันมีขุมเหมือง แสดงถึงร่องรอยความรุ่งเรืองของยุคอุตสาหกรรมแร่ดีบุก 

ในชุมชนส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกร มีการมีการเพาะปลูกเห็ดเป็นรายได้เสริม

ชุมชนย่านการค้า