ชุมชนประวัติศาสตร์เก่าแก่กับเรื่องราวการเปลี่ยนแปลงของพื้นที่ชุมชนที่น่าสนใจ ความสัมพันธ์ผู้คนกับวัดศูนย์รวมศรัทธา

ชุมชนเล็ก ๆ ในตำบลท่าหาดยาว แต่มากด้วยเรื่องราวแห่งภูมิปัญญา ผ้าทอล้ำค่าจากการสืบสานความรู้ความสามารถของบรรพชนสู่การสร้างสรรค์เป็นสินค้าประจำชุมชน สร้างอาชีพ สร้างรายได้ สร้างความเข้มแข็งให้คนในชุมชนพึ่งพาตนเองได้อย่างยั่งยืน

เป็นชุมชนเก่าแก่ที่มีมานานกว่า  200 ปี ชาวบ้านส่วนใหญ่เป็นชาวไทใหญ่ บ้านแม่ละนา ถือเป็นชุมชนท่องเที่ยวอีกแห่งหนึ่งของแม่ฮ่องสอนที่มีความน่าสนใจ ซึ่งนักท่องเที่ยวสามารถ เยี่ยมชมหมู่บ้าน ชมวิถีชีวิตความเป็นอยู่ของชาวไทใหญ่ 

ชุมชนที่มีการทำขนมจีนจำหน่ายเป็นจำนวนมาก

วัดอุโมงค์ แหล่งวัฒนธรรมทางศาสนา และโบราณสถานเก่าแก่ที่มีความสำคัญคู่เมืองเชียงใหม่มากว่า 700 ปี ภายในมีแหล่งมรดกทางภูมิปัญญามากมาย ทั้งอุโมงค์ 4 ทิศ เจดีย์เก่าแก่อายุกว่า 700 ปี เศียรพระพุทธรูปที่สร้างตั้งแต่สมัยพุทธศตวรรษที่ 19-20 รวมถึงภาพจิตรกรรมฝาผนังลายดอกไม้และนกกาน้ำ 

พุทธศาสนากับการแพทย์พื้นบ้านและภูมิปัญญาของคนพื้นถิ่น

เมืองเรียบร้อยน่าอยู่ เรียนรู้วิถีเกษตรยั่งยืน ตามฉบับศูนย์กสิกรรมธรรมชาติชำปลาไหล

วิถีชีวิตของชาวบ้านในลุ่มแม่น้ำแม่แจ่มคือตัวแทนสังคมวัฒนธรรมพื้นบ้านไทยวน ด้วยว่าชุมชนอยู่ในหุบเขาซึ่งเสมือนกำแพงธรรมชาติกั้นการผสมผสานกับวัฒนธรรมเมือง

  บ้านโล๊ะป่าห้าเป็นหมู่บ้านที่มีป่าสวยงามและสถานที่ท่องเที่ยวอย่างไร่พีบี วัลเล่ย์

ชุมชนที่บุกเบิกโดยหลวงกระปุ่งซึ่งเป็นช่างปั้นหม้อเพื่อหาแหล่งดินที่เหมาะสมสำหรับการปั้นหม้อซึ่งเป็นอาชีพของชาวบ้านตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน

ชุมชนชาติพันธุ์ และมีประเพณีสำคัญ อาทิเช่น ประเพณีกำบ้าน ประเพณีเลี้ยงผีขุนน้ำ ประเพณีเลี้ยงผีเจ้าป่าเจ้าเขา ประเพณีดำหัวฆ้องกบ ที่มีการปฏิบัติสืบต่อกันมาตั้งแต่ในอดีต  

ถิ่นข้าวเม่า เผ่าไทยพวน หลากล้วนประเพณี สตรีสดสวย ร่ำรวยวัฒนธรรม