ชุมชนบ้านปางทองคือการดำเนินชีวิตตามวิถีปกาเกอะญออย่างเรียบง่าย ควบคู่กับการอนุรักษ์ป่า มีวิถีชีวิตหลักคือการทำไร่หมุนเวียนที่ยังคงรักษาป่า และพึ่งพาป่าเป็นแหล่งอาหาร ยาสมุนไพร ใช้ทรัพยากรอย่างพอดี

บ้านหนองโกวิทย์โดดเด่นด้านการทอผ้าพื้นเมืองจากวัสดุธรรมชาติ ควบคู่กับการอนุรักษ์วิถีชีวิตดั้งเดิม เช่น ลงแขกดำนาและธนาคารข้าว ชุมชนเข้มแข็ง มีการรวมกลุ่มอาชีพ และได้รับการสนับสนุนจากหน่วยงานภายนอกอย่างต่อเนื่อง

ชุมชนบ้านเนินน้ำคำ ตำบลโคกหินแฮ่ อำเภอเรณูนคร จังหวัดนครพนม มีจุดเด่นด้านการอนุรักษ์ภูมิปัญญาท้องถิ่น โดยเฉพาะการทำขนมจีนเรณูสูตรดั้งเดิมที่สืบทอดกันมาช้านาน

บ้านทีโน๊ะโค๊ะ เป็นชุมชนชาวปกาเกอะญอ ที่มีความโดดเด่นด้านวิถีชีวิตดั้งเดิม การทอผ้า การประกอบอาชีพเกษตรกรรม และประเพณีท้องถิ่น

ชุมชนบ้านทีจอชี มีจุดเด่นในการดำรงชีวิตอย่างยั่งยืนโดยพึ่งพาธรรมชาติ และยังคงรักษาวัฒนธรรมปกาเกอะญอดั้งเดิมไว้ได้อย่างเข้มแข็ง ชุมชนมีความสามัคคีสูง มีผู้นำท้องถิ่นที่ได้รับการยอมรับ และใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่นในการดำเนินชีวิต

บ้านช่องกุ่ม หมู่ที่ 1 เป็นชุมชนที่เข้มแข็ง มีป่าชุมชนขนาด 32 ไร่ ที่ชาวบ้านร่วมกันดูแล อนุรักษ์ภาษาท้องถิ่น "ภาษาช่องกุ่ม" และใช้ทรัพยากรธรรมชาติ เช่น เห็ด หน่อไม้ ในการดำรงชีวิตและสร้างรายได้ สะท้อนวิถีชีวิตเรียบง่ายใกล้ธรรมชาติ

ภูมิปัญญาท้องถิ่น โดยเฉพาะการผลิตและอนุรักษ์กลองบานอ ซึ่งเป็นเครื่องดนตรีพื้นบ้านที่นิยมใช้ตีให้จังหวะในการแข่งขันและงานประเพณีของชาวไทยมุสลิมในพื้นที่

บ้านตะเป่อพู หรือวะครึโค๊ะเป็นชุมชนปกาเกอะญอที่โดดเด่นด้านวัฒนธรรมและวิถีชีวิตใกล้ชิดธรรมชาติ มีพิธีกรรมดั้งเดิม เช่น เซ่นปู่ตา เรียกขวัญ และงานปีใหม่ของชาวปกาเกอะญอที่สะท้อนความสามัคคีและอัตลักษณ์ของชุมชน

ชุมชนเล็กริมแม่น้ำเจ้าพระยา บรรยากาศสงบ เรียบง่าย เต็มไปด้วยเสน่ห์วิถีไทยดั้งเดิม มีขนมไทยโบราณอย่างทองหยอด ฝอยทอง และเม็ดขนุนฝีมือกลุ่มแม่บ้านที่ขึ้นชื่อเรื่องรสชาติ กลิ่นหอม และความประณีต

บ้านห้วยบอน ตำบลแม่โป่ง อำเภอดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม่ เป็นชุมชนที่มีการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ โดยเฉพาะ "ป่าชุมชนบ้านห้วยบอน" ที่ชาวบ้านร่วมกันดูแลและฟื้นฟูอย่างเข้มแข็ง มีกิจกรรมแนวกันไฟและรณรงค์ลดหมอกควันเป็นประจำ อีกทั้งยังมีวิถีชีวิตเรียบง่ายใกล้ชิดธรรมชาติ

วิถีชีวิตชาวบ้านที่อยู่ติดริมคลองยังใช้เรือเพราะว่าในช่วงฤดูฝน ประมาณเดือนกันยายนถึงเดือนธันวาคม เป็นช่วงที่น้ำหลากมาเต็มลำคลองและไหลท่วมบ้านเรือนและทุ่งนาข้าว ชาวบ้านสามารถหากินได้ทั้งช่วงน้ำหลาก และน้ำลดรวมทั้งเห็ดตับเต่าที่สร้างชีวิตให้คนที่นี่

วิถีชีวิตชุมชนชาติพันธุ์ปกาเกอะญอที่ยังคงรักษาขนบธรรมเนียมดั้งเดิม ปลูกข้าวพันธุ์พื้นเมือง ท่ามกลางสภาพภูมิประเทศที่เป็นภูเขาสูงและห่างไกล ชาวบ้านดำรงชีวิตเรียบง่าย พึ่งพาทรัพยากรธรรมชาติอย่างสมดุล