ชุมชนโบราณ สืบเชื้อสายจากชาวโยนกแห่งเมืองเชียงแสน แหล่งหลากหลายทางวัฒนธรรม

หมู่บ้านเล็ก ๆ แห่งหนึ่งในจังหวัดแม่ฮ่องสอน ที่มีวัฒนธรรมของชาวไทใหญ่และยังคงวิถีชีวิตที่เรียบง่ายแบบชุมชนเกษตร มีทรัพยากรทางธรรมชาติที่อุดมสมบูรณ์ รวมถึงอุทยานแห่งชาติถ้ำปลา-น้ำตกผาเสื่อ แหล่งท่องเที่ยวที่มีชื่อเสียงของชุมชน

ชุมชนชาติพันธุ์ที่มีทุนธรรมชาติและทุนวัฒนธรรม  โดยเฉพาะประเพณีโปร่งบ้าน การเลี้ยงผีขุนน้ำ และพิธีกำบ้าน

ชาวไตหย่าชุมชนบ้านไร่ เริ่มแรกเป็นกลุ่มญาติพี่น้องที่อพยพมาจากหมู่บ้านป่าสักขวาง บ้านน้ำบ่อขาว ส่วนใหญ่นับถือศาสนาคริสต์ ซึ่งมี คริสตจักรวังธรรม เป็นศูนย์รวมของชุมชนและชาวไตหย่า

บ้านโป่งกระทิงบนเป็นหมู่บ้านเก่าแก่ของชาวไทยเชื้อสายกะเหรี่ยง มีสภาพภูมิประเทศเป็นที่ราบเชิงเขา มีอัตลักษณ์โดดเด่นในเรื่องภาษากะเหรี่ยง การแต่งกาย และมีแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติ

ชุมชนมีห้วยน้ำโรคี่ไหลผ่าน มีภูเขาล้อมรอบ เต็มไปด้วยป่าไม้นานาพันธุ์ ในหมู่บ้านมีทรัพยากรธรรมชาติที่ยังอุดมสมบูรณ์เหมาะแก่การปลูกพืชผักทุกชนิด และมีแหล่งน้ำสะอาดใช้อุกโภคบริโภค และเป็นแหล่งเพาะเลี้ยงปลาได้หลากหลายชนิด

ชุมชนชาวไทใหญ่ มีทรัพยากรธรรมชาติอุดมสมบูรณ์  

ชุมชนวัฒนธรรมดั้งเดิม ทรัพยากรธรรมชาติสมบูรณ์ ประชาอยู่ดี กินดี

บ้านแม่ผาปู เป็นชุมชนที่มีวิถีชีวิตคู่กับลำห้วย "แม่ผาปูโกละ" พร้อมด้วยวัฒนธรรมประเพณีผูกข้อมือ "กี่จึ๊" อันสะท้อนให้ถึงความสัมพันธ์ระหว่างชุมชนชาติพันธุ์ปกาเกอะญอกับการทำเกษตรกรรม

ชุมชนที่มีต้นไม้ใหญ่ ไม้หายาก และสัตว์นานาชนิด ประชาชนมีกฎระเบียบในการดำเนินป่าชุมชนอย่างยั่งยืน เป็นต้นแบบของชุมชนเศรษฐกิจพอเพียง

ชุมชนปกาเกอะญอริมลำน้ำสาละวินกับการดำรงวิถีชีวิตความเป็นอยู่แบบดั้งเดิม มีการพึ่งพาทรัพยากรธรรมชาติเป็นปัจจัยดำรงชีพ ตลอดจนการอนุรักษ์สืบสานวิถีวัฒนธรรมการทำเกษตรแบบดั้งเดิมของปกาเกอะญอ 

ชุมชนบ้านเกาะสวาดมีการตั้งวิสาหกิจชุมชนกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรผลิตภัณฑ์หญ้าแฝกบ้านเกาะสวาด โดยมีผลิตภัณฑ์ที่จักสานจากหญ้าแฝกออกมาจำหน่าย และเป็นหมู่บ้านตามแนวทางเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ