“ในน้ำมีปลา ในนากลายเป็นสวน” คำขนานนามพรรณาวิถีชุมชนจากคำกล่าวชาวบ้านหนองจิก เพื่อพร่ำบรรยายถึงความอุดมสมบูรณ์และพลวัตของทรัพยากรธรรมชาติ กระทั่งการเปลี่ยนพื้นที่นาเป็นพื้นที่สวน และป่าไผ่ ทรัพยากรอันเป็นวัสดุสำคัญในการสร้างสรรค์งานหัตถกรรมจักสานจากภูมิปัญญาของชาวบ้านหนองจิก  

ไทย-จังโหลน ชุมชนแหล่งท่องเที่ยวทางสถานบันเทิงและสถานบริการที่มีชื่อเสียงมากที่สุดในพื้นที่เขตพรมแดนระหว่างประเทศไทย-มาเลเซีย

เป็นชุมชนที่ตั้งอยู่ในพื้นที่แหล่งอารยธรรมสมัยก่อนประวัติศาสตร์ที่ขุดพบวัตถุโบราณอย่างภาชนะดินเผา และได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลก 

ศูนย์วัฒนธรรมไทลื้อวัดหย่วน แหล่งถ่ายทอดบอกเล่าเรื่องราวประวัติศาสตร์ อารยธรรม และวัฒนธรรมไทลื้อผู้สืบเชื้อสายจากดินแดนสิบสองปันนา 

ชุมชนต้นตำรับข้าวซอยอิสลามยูนนาน

ชุมชนของชาวไทยเชื้อสายจีนที่อพยพเข้ามาในประเทศไทย และย่านเศรษฐกิจการค้าที่สำคัญของเมืองนครชัยศรี จังหวัดนครปฐมมานานนับร้อยปี

ชุมชนมีความโดดเด่นในการเป็นพื้นที่เรียนรู้ระดับประเทศ การเป็นต้นแบบแหล่งเรียนรู้ไร่นาสวนผสมที่นำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมาปรับใช้กับชุมชนวิถีเกษตร นอกจากนี้ยังมีความสวยงามของทรัพยากรธรรมชาติ เป็นที่ตั้งของภูผาหมอก และมีกิจกรรมพายเรือคายัคล่องไปตามลำคลอง ทั้งนี้ยังมีวัฒนธรรมการละเล่นพื้นบ้าน คือ มโนราห์ และหนังตะลุง

ยมจินดา ย่านเก่าแก่ของชุมชนใจกลางเมืองจังหวัดระยอง จากพื้นที่ชุมชนริมน้ำสู่การพัฒนาระบบการคมนาคมทางบก กับการเจริญเติมโตระบบเศรษฐกิจของชุมชนควบคู่กับพัฒนาการของจังหวัด และการเปลี่ยนแปลงเชิงพื้นที่

เมืองเก่าแก่โบราณที่อาจมีอายุมาตั้งแต่สมัยสุโขทัยตอนปลายหรืออยุธยาตอนต้น

ชุมชนมุสลิมเก่าแก่แห่งเมืองสงขลา กับอาชีพประมงพื้นบ้าน และการพัฒนาศักยภาพชุมชนสู่พื้นที่ท่องเที่ยวทางวัฒนธรรม

วัดเก่าแก่ที่มีประวัติศาสตร์ยาวนาน สถาปัตยกรรมแบบไทยที่งดงาม และพิพธภัณฑ์เพื่อการศึกษา แหล่งรวบรวมข้อมูลทางวัฒนธรรมและภูมิปัญญาที่น่าสนใจ

ชุมชนที่มีผู้คนตั้งถิ่นฐานมาตั้งแต่ยุคก่อนประวัติศาสตร์ถึงปัจจุบัน มีแหล่งโบราณคดีที่สำคัญ 3 แห่ง คือ เพิงผาถ้ำลอด ถ้ำผีแมนโลงลงรัก และถ้ำลอด ปัจจุบันเป็นชุมชนของชาวไทใหญ่ บ้านถ้ำลอดจึงมีมรดกทางวัฒนธรรมทั้งในอดีตและร่วมสมัย รวมถึงมรดกทางธรรมชาติ คือ "ถ้ำน้ำลอด" ซึ่งเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่สำคัญและมีชื่อเสียง